تبعیدیان سودایی

در دهه ‌1840، در روسیه، که سال‎های میانی حکومت خفقان‌آور نیکالای اول را از سر می‌گذراند، نسلی پرورش یافت که از آرمان‎های پرشور و رمانتیک‎ها برای انقلاب و اصلاح الهام می‌گرفت. در این سال‎ها، اروپای غربی، برخلاف روسیه، مرکز شورش‎ها و انقلاب‎ها بود و این نسل از جوانان روسی به اروپای غربی به چشم کعبه‌ آمالشان نگاه می‌کردند. پس هم برای گریز از خفقان روسیه، هم برای زیارت آن کعبه، وهم برای پراکندن اندیشه‌های انقلابی خود از محیطی مساعد رو به سوی این کعبه می‌کردند. همین گروه است که ئی. ایچ. کار آنان را تبعیدیان سودایی لقب داده است و در این کتاب به شرح ماجراهای زندگی خصوصی و اجتماعی آنان پرداخته است. الکساندر هرتسن در این کتاب مرکز صحنه را اشغال کرده است، اما در جوار او به چهره‌های مهم دیگری هم چون باکونین، آگاریوف و نچایف پرداخته می‌شود. زندگی همه‌ این افراد پرتب و تاب بوده است، و چنان پرتب و تاب، که اگرچه کتاب صرفا با اتکا به اسناد و به صورت مستند و زندگینامه‌ای نوشته شده است، دست کمی از هیچ یک از رمان‎های حماسی و پرشور قرن نوزدهمی خود نویسندگان بزرگ روسیه ندارد.