از داستان کاموس تا پایان جنگ رستم و اکوان دیو

در ادامه‎ی جنگ‎‎های ایران و توران، به خون‎خواهی سیاوش، پادشاهانی از کشورهای گوناگون به یاری افراسیاب می‎آیند و علیه سپاه ایران صف‎آرایی می‎کنند. هرکدام آن‎ها پهلوانانی مخوف دارند که هیچ‎کس را با خود برابر نمی‎دانند. اشکبوس وقتی رستم را پیاده در مقابل خود می‎بیند، از سر غرور قهقهه سر می‎دهد. کاموس نیز شاهی است که هیچ پهلوان ایرانی را به خود همتا نمی‎‎داند و خاقان چین از جادو بهره می‎برد تا حریف را مغلوب کند. اما ایرانیان در این جنگ، به تاوان نبردی که شکست خورده بودند، پیروز می‎شوند. البته همه‎ی این‎ها به برکت وجود رستم است. در داستان اکوان‎دیو خوی بد آدمی به شکل دیو توصیف می‎شود. این داستان حاوی پندی است که می‎گوید همیشه پاکی و راستی در برابر پلیدی و دروغ پیروز می‎شود و هرچه طینت آدمیزاد پلیدتر باشد، دیو درونش بزرگ‎تر و قدرتمند‎تر است.
فردوسی بزرگ‎ترین حماسه‎سرای ایران است و سروده‎اش، شاهنامه، بخش مهم هویت فرهنگی ایرانیان. برای اینکه عظمت کار فردوسی را بدانیم باید به دوران او نگاهی بیندازیم. در زمانی که فرهیختگان ایرانی به زبان عربی می‎‎نگاشتند و عربی‎دانی سبب تفاخر اهل علم و ادب بود، فردوسی شاهنامه را به زبان فارسی سرود.
شاهنامه براساس داستان‎هایی باستانی سروده شده، اما فردوسی داستان‎ها را گسترش داده و با افزون دیدگاه‎های خود اثری تازه آفریده که زبانی ساده دارد. خواننده در کشاکش داستان‎های شاهنامه با پهلوانان زندگی می‎کند؛ با پیروزی‎شان احساس پیروزی می‎کند و در اندوه و شادی با آن‎ها همراه می‎شود.