روح ‎القوانین

(روح‌القوانین) به فرانسوی: De l’esprit des lois رساله‎ای دربارهٔ نظریه سیاسی نوشتۀ بارون شال دومنتسکیو است.
مفهوم جدایی سه قوه قضائیه، مقننه و مجریه، یکی از انگاره‌های پایه‌ای قوانین اساسی همۀ حکومت‌های پارلمانی اروپا و جهان، نخستین بار در کتاب روح‎القوانین تدوین و تنظیم شد.
روح‎القوانین تأثیری ژرف بر جمهوری فرانسه و دیگر جنبش‎های دموکراتیک و لیبرال جهان آن روزگار گذاشت و به مهم‎ترین منبع تدوین قانون اساسی آمریکا و اغلب مردم‎سالاری‎های اروپایی بدل شد.
در کتاب روح‎القوانین شارل منتسکیو، نقش اقلیم را بر ویژگی‎های ملت‎ها برشمرد. وی معتقد بود ملت‎های گرمسیر مستعد تنبلی و دیکتاتوری و استبداد و ملت‎های سردسیر جاه‎طلب و خشن و ملت‎های با آب و هوای معتدل آزادی خواه و دموکراسی خواه هستند. وی معتقد است بالای 90درصد جنگ‎ها، شمالی‎ها جنوبی‌ها را مغلوب کردند. شمال نیروساز، و جنوب از بین برندۀ نیرو است. تفکیک قوا در نظام جمهوری از یادگارهای این فیلسوف است. کتاب‎های منتسکیو در کشور خودش فرانسه با استقبال مواجه نشد، ولی برعکس وی در بین انگلیسی‎ها محبوبیت فراوان پیدا کرد.